Uzun süren kış mevsiminin ardından, baharın gelmesiyle birlikte havalar ısınmaya, doğa canlanmaya başlar.Doğanın uyanmasıyla çiçekler açmaya,ağaçlar budaklanıp yeşillenmeye ve meyvelerin oluşması için yeni bir dönem başlar.Uzun bir kışın ardından bunca beklenen güzel bahar mevsimi allerjik reaksiyonların en fazla yaşandığı mevsimdir.Kimimiz bu mevsimin biraz daha uzun sürmesini, kimimizde hemencecik bitmesini bekleriz. Baharla birlikte çimen, ot, çiçek ve ağaçların çiçek açmaları ile birlikte havadaki polenlerin sayısı artarak,atmosfere yayılırlar.
Bahar allerjisi dediğimizde, ilk başta allerjik rinit akla gelir buna halk arasında saman nezlesi veya yaz gribi de denilir.Allerjik rinit bazen tek başına bazende sinusit ve konjuktivitle beraber görülmektir.Allerjik astım da bahar aylarında fazlaca görülür,genellikle genetik olarak alerjiye yatkın olan kişilerin, belirli bir süre boyunca duyarlı oldukları alerjene maruz kalmaları sonucunda alerjik astım gelişir.
Neye allerji denir?
Normalde çoğu insanın temas durumunda herhangi bir sorun yaşamadığı bir maddeye karşı vücüdun gösterdiği aşırı duyarlılık reaksiyonudur.Diğer bir deyimle savunma mekanizmasının yani bağışıklık sistemimizin normalde zararsız olan maddelere karşı anormal bir tepki veya cevabıdır. Allerjen ise allerjik reaksiyonu meydana getiren maddedir.
Allerjinin nedenleri multifaktoriyaldir.Genetik yatkınlık önemli bir yer tutar.Aile bireylerinden birinde alerjinin olması,çocuklarında olma ihtimali % 25, ikisinde olması bu durumunda bu risk %50 dir. Kişinin alerjik olup olmaması sadece genetik faktörlere bağlı değildir. Kalıtıma ek olarak çevrenin iyi olmayan ekolojik durum, alerjinin gelişiminde önemli rol oynadığı görülmektedir.
Allerjik rino-konjuktivite neler neden olur? Polenler, mantar sporları, hayvan tüyleri ve ev tozu bu parçacıkların en sık rastlananlardandır. Havada uçabilecek kadar küçük ve hafif olan gerek hayvan, gerekse bitki proteinlerinin göz kapaklarına, burun ve boğaz zarları üzerinde birikmesiyle allerjik reaksiyon gelişir.
Belirtileri nelerdir?
Hapşırma nöbetleri
Burun tıkanıklığı
Burunda sürekli (berrak su seklindeki)akıntı
Koku almada azalma
Gözlerde kaşıntı, sulanma
Burunda, dudakta, damakta ve boğazda kaşıntı
Öksürük
Baş ağrısı
Yorgunluk,algılamada güçlük, uyku bozuklukları gibi belirtiler mevcut.
Ne gibi önlemler alınmalı?
Allerjik durumu olan kişiler önlemlere yaşadıkları alanlardan, bulundukları ortamlardan ve sigara gibi kötü alışkanlıklardan başlamaları lazım.Allerjik hastalıkların temelinde ve ilk basamağını allerjen etkenden uzaklaşmaktır.Genel itibariyla dikkat edilmesi gereken durumlar şunlardır
Sigara içmeyin ve içilen ortamlardan uzak durun.
Tozlu ve polenli ortamlardan uzak durun,eğer bulunduğunuz ortam olumsuzsa mutlaka maske takın.
Sabah erken ve akşam saatlerinde sokağa çıkmamaya özen gösterin
Polenlerin yoğun olduğu dönemlerde kapı ve pencerelerinizi kapalı tutun.
Evinizde hava nemlendirici ve temizleyici aletler kullanın
Evinizde tüylü hayvan ve bitki beslemekten kaçının.
Pencere kenarlarında baharda meydana gelen küflü mantarları temizleyin.
Evinizde eski kitap,halı ve kuş tüylü yastık ve yorganlardan kurtulun.
Yönlü giysiler,tüylü ve yünlü battaniyelerden uzak durun.
Eğer havalar çok sıcak ve pencereleri açık tutmak durumundaysanız, pencerenizi sargılarda kullanılan gazlı bezle kapatın ve gün boyunca birkaç defa su serpip ıslatın bu havanın temizlenmesini sağlar.
Tedavide temel prensip…
Allerjik reaksiyon tedavisinde temel prensip yukarıdada belirtiğimiz gibi allerjen maddeden uzak kalmaktir.Yapacağınız allerjik testle bünyenizin hasas olduğu maddeler belirlenebiliyor.Beş yaşına kadarki çocuklarda allerjen etkenin bulunması için kan testinin uygulanması en uygun yöntemdir. Allerjik durumlarda tedavinin şemasına doktorunuzun karar vermesi en uygun ve doğru yaklaşımdır.Tedavide antiellerjik ilaçlar,membrano stabilizatörler,antileykotrienler (astım tedavisinde etkilidir) ve spesifik immuno terapi uygulanır.
