OTURUM İZNİ
Oturum izninin geçici ve devamlı olmak üzere iki türü bulunmaktadır. Devamlı oturum iznine sahip olmak isteyen yabancıların önce geçici oturum izni almaları gerekmektedir.
GEÇİCİ OTURUM İZNİ
(Razreşenie na vremennoe projivanie)
“Geçici oturum izni” müessesesi 2002 yılında ortaya çıkmıştır ve yabancılara Rusya’da 3 yıllık oturum hakkı vermektedir. Geçici oturum iznine ilişkin yabancının kimlik belgesine (pasaport veya pasaport yerine geçen belgeye) kayıt düşülmektedir. Vatansız şahısların kimlik belgesi bulunmadığı durumlarda onlara geçici oturum izinlerinin bulunduğuna dair bir belge verilmektedir.
Geçici oturum izninin iki şekilde, Rusya Federasyonu Hükümeti’nin belirlediği kotadan yararlanarak ve kota dışı kazanılması mümkündür. Hükümet, federe birimlerin ilgili yönetim kurumlarının teklifi üzerine her sene yabancılara geçici oturum izni verilmesi ile ilgili kota belirlemektedir. Kota, ülke genelinde ve federe birimlere göre belirlenmektedir. Örneğin, 2009 yılı için yabancılara Rusya genelinde 200345, Moskova’da ise 1500 geçici oturum izni kotası tanınmıştır.
Kanunla belirlenen bazı kategorideki yabancılara Hükümet’in belirlediği kota dikkate alınmaksızın geçici oturum izni verilebilmektedir. Kanuna göre RSFSC’de doğan ve eskiden SSCB vatandaşlığında bulunan yabancılar; Sovyet döneminden sonra Rusya’da doğan yabancılar; malul olan ve Rusya vatandaşlığında bulunan fiil ehliyetine sahip çocuğu bulunan yabancılar; Rusya vatandaşı olan velisi malul olan yabancılar; Rusya vatandaşı ile nikahı bulunan yabancılar; Rusya Hükümeti’nin belirlediği ölçüde ülkeye yatırım yapan yabancılar; askeri hizmet yapan yabancılar geçici oturum iznini kota dışında alabilmektedirler. Kanunda geçici oturum izninin kota dışında alınması ile ilgili diğer durumlar da belirlenmekle birlikte, bazı konuların somut olduğu söylenemez. Örneğin, kimlerin yatırımcı olarak değerlendirilmesi ve yatırım miktarı alt normlarla düzenlenmediğinden dolayı kanun hükmünün ne şekilde uygulanacağı açık değildir.
Geçici oturum iznine ilişkin dilekçe Rusya’da bulunan yabancılar tarafından ilgili Göçmen Dairesi’ne, Rusya dışında bulunan yabancılar tarafından ise onların devamlı yaşadıkları ülkedeki diplomatik temsilcilik veya konsolosluklara şahsen verilmektedir. Yurt dışından müracaat yapıldığı durumlarda dilekçe daha sonra Göçmen Dairesi’ne gönderilmektedir.
Yabancının dilekçe ile birlikte pasaport (kimlik belgesi), 35x45 mm ölçüsünde 4 adet resim (reşit olmayan çocuklarla beraber müracaat yapıldığında onların da resimleri); dilekçe verenin devamlı yaşadığı ülkenin yetkili devlet kurumu tarafından verilen adli sicil belgesi; yabancının kendi ülkesi dışında bir ülkede yaşaması durumunda ilgili ülkedeki devamlı oturum izin belgesi veya onun yerine geçen diğer belge; evlilik cüzdanı; 18 yaşını doldurmayan çocuğun nüfus cüzdanı ve kimlik belgesi; 14–18 yaşlarındaki çocuğun Rusya’ya ikamet etmek için gelme konusundaki noter onaylı rızası; yabancıda (ve aile fertlerinde) AİDS hastalağının bulunmadığını gösteren sertifika; yabancının (ve aile fertlerinin) uyuşturucu bağımlısı olmadığını ve bulaşıcı hastalıklar taşımadığını gösteren belge (bulaşıcı hastalıkların listesi Rusya Hükümeti tarafından belirlenmektedir) vermeleri gerekmektedir.
Göçmen Dairesi gereken araştırmayı yaparak altı aylık bir süre içinde yabancıya geçici oturum izni vermekte veya müracaatı ret etmektedir. Göçmen Dairesi geçici oturum iznine ilişkin dilekçeyi değerlendirirken güvenlik, yargı, vergi, sağlık, sosyal güvenlik, iç işleri kurumlarına sorgu göndermektedir. İlgili kurumlar, iki ay içinde geçici oturum izninin verilmesine engel şartların olup olmadığını araştırmaktadır. Müracaat ret edildiğinde veya önceden verilmiş geçici oturum izni iptal edildiğinde, yabancı bir yıl sonra yeniden geçici oturum izni almak için dilekçe verebilir.
|